20 mld zł dla projektu w Lubuskiem. Rząd stawia na większy udział polskich firm
Polska przyciąga kapitał mimo trudnego otoczenia geopolitycznego
Ponad 20 mld zł – od tej kwoty zaczyna się dziś najważniejsza część dyskusji o nowych inwestycjach w Polsce. Podczas wydarzenia „Polska Inwestuje” na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie przedstawiciele rządu podkreślali, że kraj pozostaje miejscem bezpiecznym i przewidywalnym dla biznesu, mimo napiętej sytuacji międzynarodowej i trwającej wojny w Ukrainie. W przekazie wyraźnie wybrzmiało, że zainteresowanie polskim rynkiem utrzymuje się zarówno po stronie krajowych przedsiębiorców, jak i inwestorów zagranicznych. To ma być efekt zmian, które następowały przez ostatnie dekady i przełożyły się na trwałe umocnienie pozycji gospodarczej Polski.
"Największym sukcesem Polek i Polaków jest to, że jesteśmy dzisiaj postrzegani w Europie i na świecie jako miejsce bezpieczne oraz warte inwestowania"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Premier zaznaczył, że napływ dużych inwestycji ma znaczenie nie tylko dla wskaźników makroekonomicznych, ale również dla lokalnych społeczności i krajowych firm. Właśnie dlatego obok rozmów o nowych projektach pojawił się temat budowania mechanizmów, które pozwolą większą część korzyści zostawiać w Polsce. Chodzi o miejsca pracy, zamówienia dla krajowych przedsiębiorstw oraz większy udział samorządów i mieszkańców w efektach rozwoju. Taki kierunek ma ograniczać sytuacje, w których wielkie inwestycje są realizowane obok lokalnej gospodarki, a nie razem z nią.
"Źródłem mojego optymizmu jest fakt, że Polska staje się z miesiąca na miesiąc coraz bardziej atrakcyjnym miejscem wartym inwestowania"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
W czasie spotkania zwracano uwagę, że Polska nie buduje już swojej pozycji wyłącznie na niskich kosztach pracy czy roli zaplecza produkcyjnego. Coraz mocniej podkreślany jest potencjał kadrowy, jakość pracowników i zdolność kraju do przyciągania kapitału w bardziej zaawansowanych sektorach. W tym kontekście przedstawiono też szerszy obraz gospodarki: przez 37 lat Polska rozwijała się niemal najszybciej na świecie, jest dziś szóstą gospodarką Unii Europejskiej i uczestniczy w pracach grupy G20. Według zapowiedzi rządu i prognoz międzynarodowych instytucji, także w tym i przyszłym roku kraj ma należeć do liderów wzrostu gospodarczego.
"Przez minione 37 lat rozwijamy się niemal najszybciej na świecie. Jesteśmy w tej chwili szóstą największą gospodarką Unii Europejskiej. Uczestniczymy w pracach grupy G20. Prognozy międzynarodowych instytucji mówią jednoznacznie, jasno: Polska w tym i w kolejnym roku będzie należała do liderów wzrostu gospodarczego. Właśnie dlatego nie możemy spocząć na laurach"
Andrzej Domański, minister finansów i gospodarki
Pięć kierunków działań i harmonogram zmian dla gospodarki
Rząd zapowiada, że dobra koniunktura ma zostać wykorzystana do wzmacniania fundamentów rozwoju na kolejne dekady. W praktyce oznacza to dalsze inwestycje, modernizację państwa i działania porządkujące otoczenie regulacyjne dla biznesu. Jak wskazano podczas wydarzenia, proces ten już się rozpoczął, między innymi poprzez szeroki program deregulacyjny przygotowany we współpracy ze środowiskiem przedsiębiorców. Podkreślano, że właśnie w okresie relatywnie dobrych wyników gospodarczych powinno się podejmować decyzje, które zabezpieczą stabilność w trudniejszych latach.
Minister Andrzej Domański wskazał pięć obszarów, na których mają koncentrować się najbliższe działania państwa. Są to deregulacja, transformacja energetyczna, wzmocnienie Polskiej Strefy Inwestycji, projekt KUKE 2.0 będący rozszerzeniem programu gwarancyjnego oraz Accelerate.pl, czyli program budowy nowej generacji polskich startupów. W praktyce taki zestaw pokazuje, że rząd chce łączyć duże projekty przemysłowe z instrumentami wspierającymi eksport, finansowanie i rozwój nowych technologii. To ważne zwłaszcza dla firm, które chcą wejść do łańcuchów dostaw związanych z dużymi inwestycjami.
- ponad 20 mld zł – deklarowana wartość projektu wydobycia miedzi realizowanego w województwie lubuskim
- około 1 mld zł – tyle Lumina Metals zapowiada zainwestować w Polsce w perspektywie najbliższych pięciu lat
- od 2011 r. – kanadyjska spółka Lumina Metals prowadzi w Polsce projekty poszukiwawcze złóż miedzi i srebra
- 600 mld zł rocznie – taką skalę ma według rządu rynek zamówień publicznych w Polsce
- 600 mln euro – wartość zapowiedzianego projektu południowokoreańskiej firmy Kumo
- 270 mln euro – wartość inwestycji Ryanaira wskazanej jako przykład zagranicznego kapitału w Polsce
Ważnym elementem ogłoszeń stał się również pakiet rekomendacji dotyczących Local Content. To rozwiązanie ma zwiększyć udział polskich firm w realizacji strategicznych inwestycji i zamówień. Rząd podkreśla, że po raz pierwszy wdrażany jest tak szeroki zestaw narzędzi obejmujących kwestie prawne, gospodarcze i etyczne. Wśród już zastosowanych lub rozwijanych rozwiązań wskazano nową politykę zakupową państwa, test MŚP, wspieranie krótszych terminów płatności oraz zaliczkowanie zamówień, co ma ułatwić wejście do dużych kontraktów mniejszym krajowym przedsiębiorstwom.
"Dzisiaj zakończyliśmy tworzenie rekomendacji dla polskich firm związanych z Local Content. Cieszę się, że repolonizacja staje się faktem"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
"Przez lata zbyt mało polskich firm prywatnych uczestniczyło w procesie realizacji zamówień publicznych. Dlatego m.in. wdrożyliśmy nową politykę zakupową państwa, wprowadziliśmy test MŚP, wspieramy krótsze terminy płatności oraz zaliczkowanie zamówień. To ważne, bo rynek zamówień publicznych ma ogromną skalę. Mówimy o kwocie 600 mld zł w skali roku"
Andrzej Domański, minister finansów i gospodarki
Debiut Lumina Metals i inwestycja rozpisana na lata
Jednym z głównych punktów wydarzenia był debiut kanadyjskiej spółki Lumina Metals na warszawskiej giełdzie. Firma od 2011 roku prowadzi w Polsce projekty poszukiwawcze złóż miedzi i srebra, a jej flagowym przedsięwzięciem jest plan budowy kopalni „Nowa Sól”. Inwestycja ma zostać zlokalizowana w województwie lubuskim, w północnej części Legnicko-Głogowskiego Okręgu Miedziowego. Obecnie projekt jest na etapie przygotowawczym i uzyskiwania niezbędnych pozwoleń, co oznacza, że przed rozpoczęciem docelowej eksploatacji pozostaje jeszcze seria formalnych decyzji i prac organizacyjnych.
"Ponad 20 miliardów złotych zostanie zainwestowane w województwie lubuskim w wydobycie miedzi. To duża inwestycja na kilkadziesiąt lat"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
W krótszym horyzoncie czasowym spółka deklaruje nakłady rzędu około 1 mld zł w Polsce w ciągu najbliższych pięciu lat. To ważny termin, bo pokazuje, że pierwsza faza projektu ma przynieść realne wydatki jeszcze przed uruchomieniem kopalni. Z punktu widzenia regionu oznacza to dłuższy proces przygotowań, ale również perspektywę zamówień i prac towarzyszących już na wstępnym etapie. Władze państwowe akcentowały przy tym, że inwestycja ma być rozłożona na wiele lat, co może mieć znaczenie dla planowania lokalnego rynku pracy, edukacji zawodowej i infrastruktury.
Istotnym elementem tego projektu jest także wymiar społeczny. Spółka wskazała ideę Lubuskiego Funduszu Młodego Pokolenia, który ma objąć osoby, które nie ukończą 18 lat do momentu uruchomienia kopalni w Nowej Soli. Założenie jest takie, by młodzi mieszkańcy regionu czuli się współgospodarzami inwestycji i mogli skorzystać z funduszu w swoim rozwoju. W praktyce ten model ma połączyć interes inwestora z długofalową korzyścią dla społeczności lokalnej, a nie ograniczać się jedynie do wpływów podatkowych czy bieżącego zatrudnienia.
"Ważne dla mnie było to, żeby młodzi ludzie, dzisiaj dzieci, w tym województwie czuły, że są współgospodarzami tego projektu. Ci wszyscy, którzy będą przed 18. rokiem życia, wtedy, kiedy kopalnia w Nowej Soli ruszy, będą uczestnikami tego funduszu. Te pieniądze przydadzą się dla ich rozwoju"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
"Zachęcamy wszystkich inwestorów w Polsce do budowania synergii między społecznością lokalną a inwestorem. To miejsca pracy, rozwój państwa oraz sukces i szansa dla młodych ludzi"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Większy udział polskich firm i kolejne przykłady zagranicznych projektów
W przekazie rządu wyraźnie pojawił się wątek repolonizacji gospodarki i inwestycji, rozumiany szerzej niż tylko udział krajowego kapitału. Chodzi również o to, by lokalne społeczności, samorządy i przedsiębiorcy byli aktywnie włączani w proces tworzenia wartości gospodarczej. Taki model ma zmniejszać dystans między dużą inwestycją a jej otoczeniem i sprawiać, że efekty ekonomiczne będą bardziej odczuwalne na poziomie regionów. Dotyczy to zarówno projektów wydobywczych, jak i rynku zamówień publicznych, który według danych przytoczonych podczas wydarzenia ma ogromną skalę.
Jednocześnie podkreślano, że działania zwiększające udział polskich firm nie mają zniechęcać zagranicznych inwestorów. Wręcz przeciwnie – według przedstawionego stanowiska mają wzmacniać atrakcyjność kraju, bo pokazują bardziej dojrzały model rozwoju gospodarczego. W tym kontekście padła teza, że Polska przestała być prostą montownią, a o jej przewadze coraz częściej decydują kompetencje pracowników i jakość kadr. Premier dziękował również społeczeństwu za przemiany, które doprowadziły do obecnego postrzegania Polski jako miejsca atrakcyjnego dla kapitału.
"Polska przestała być prostą montownią. Co innego przyciąga inwestorów - na pierwszym miejscu jest to wielkie przekonanie, że młode pokolenie Polek i Polaków to najlepiej wykwalifikowana kadra"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
"Za to chciałem wszystkim rodakom podziękować, że doprowadziliście do tego miejsca, w którym z taką satysfakcją o atrakcyjności Polski mówimy i słyszymy w każdym zakątku świata"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Na potwierdzenie utrzymującego się zainteresowania Polską wskazano również inne inwestycje zagraniczne. Wśród przykładów znalazł się projekt południowokoreańskiej firmy Kumo, która zapowiedziała uruchomienie produkcji w Polsce w ramach przedsięwzięcia wartego 600 mln euro. Premier zwrócił też uwagę na inwestycję Ryanaira o wartości 270 mln euro. Choć przedstawiony opis tej drugiej inwestycji urywał się na etapie zapowiedzi, sam fakt jej przywołania miał pokazywać, że napływ kapitału dotyczy różnych branż i nie ogranicza się wyłącznie do jednego sektora gospodarki.